BEGIN-voorbeeld II: Hoe Verstegen Spices & Sauces aan een betere wereld werkt

bewerkte Foto MvK - Ilona bij Verstegen na interview - formaat 2 MBHet tweede artikel in de BEGIN-serie van duurzame bedrijfsportretten beschrijft hoe Verstegen Spices & Sauces invulling geeft aan duurzaamheid. Hiervoor sprak ik met Marianne van Keep, directeur duurzaamheid van Verstegen Spices & Sauces. Zij legt uit wat duurzaamheid voor dit bedrijf betekent en welke acties zij hieraan verbinden.

Marianne, wat voor bedrijf is Verstegen Spices & Sauces?

‘Verstegen is een familiebedrijf. De vierde generatie staat nu aan het hoofd van het bedrijf. De basis van Verstegen is de levering van specerijen aan slagerijen. In de loop van de tijd zijn we gegroeid en geëvolueerd. Nu werken we hier met meer dan 400 man, waarvan een groot gedeelte in de productie. We zijn echt een handjes-bedrijf. Dat heeft ook te maken met de complexiteit van ons product en de vele producten die we hebben. Wij hebben zo’n 6000 recepturen, 5000 artikelnummers en tegen de 4000 producten op voorraad.’

Wat maakt jullie product zo complex?

‘We hebben heel veel kruiden en specerijen. Die komen van over de hele wereld. En elke specerij heeft zijn eigen verhaal. Het is een boom, het is een plant, het is een bloem, het is een blad, het is een wortel. Het groeit maar één keer per jaar, het groeit het hele jaar door. Je moet het eerst koken, je moet het eerst snijden. Elke keer heeft het een ander verhaal. Het begint hierbij met het kijken naar die supply chain, en daar vragen over stellen.’

‘En zo stonden we in 2008, met 350 man en met een bedrijf dat 120 jaar bestaat met de intentie: En nu gaan we verder verduurzamen.’

Letter-B-op-Wit-340x500De eerste BEGIN-stap is ‘Bewustwording’ van je eigen visie op duurzaamheid. Wat is dit voor jullie?

‘De boer staat centraal, dat is voor ons de essentie van duurzaamheid. Dat lijkt een open deur maar het is eigenlijk helemaal niet vanzelfsprekend. Wij zijn in Nederland heel erg vervreemd van waar ons voedsel vandaan komt. Dus als je als ondernemer zegt ‘De boer staat centraal’, dan heb je nog wel een weg te gaan. Want tussen ons en die boer zit een behoorlijk ingewikkelde supply chain.’

Wat houdt het precies in: ‘De boer staat centraal’?

‘We willen de boer helpen om zijn werk beter te kunnen doen. Met een hogere oogst, betere kwaliteit en dus toegevoegde waarde. Wij geloven erin dat hij er dan vanzelf wel voor zal zorgen dat zijn kinderen naar school kunnen. En dat hij verder gaat nadenken over hoe hij op een slimmere manier kan werken en hoe hij op de beste manier met zijn omgeving kan omgaan. En zo zelf ook een langere termijn visie krijgt.’

Biologische productie zie ik als een belangrijk element voor duurzaam omgaan met onszelf en de aarde. Hoe zien jullie dit?

‘We kiezen er bewust voor om specerijen in Indonesië te kopen. Daar wordt meer vanuit kleinschalige landbouw gewerkt, waardoor er minder pesticides nodig zijn om de juiste balans op een plantage te beheersen.’

‘Wij hebben wel eens overwogen om gewoon al onze ingrediënten biologisch te gaan inkopen. Maar het blijkt dat dat heel erg ingewikkeld is. Want van de producten die wij nodig hebben, zijn er simpelweg niet zo veel biologisch beschikbaar. Bovendien ben ik van mening dat biologische en conventionele landbouw uiteindelijk naar elkaar toegroeien. Er gaat een moment komen waarop conventionele landbouw ook eigenlijk alleen maar bezig is met biologische principes. Omdat dat uiteindelijk gewoon logisch is. En die kant gaan wij ook op.’

Wat betekent goed omgaan met de omgeving door de boer nog meer voor jullie?

‘We hebben sinds een paar weken een ‘sustainable agro forestry developer’ in dienst. Die gaat goed kijken naar onderwerpen als biodiversiteit en intercropping, waarbij meerdere gewassen naast elkaar worden verbouwd. Dit zorgt voor herstel of behoud van de vruchtbaarheid van de grond, en maakt dat de boer minder afhankelijk is van één type omzet. Vanuit deze nieuwe rol wordt nu heel veel kennis verzameld die we met de boeren gaan delen.’
boer (vrouw) plukkend - Verstegen
‘In Indonesië zijn het met name de smallholders, dus boeren die kleine stukjes grond hebben. Daarmee zijn die boeren ook vaak een buffer tussen het oerwoud en de bewoonde wereld. En dat willen we verder gaan ontwikkelen. Het idee is dan: hoe kun je nou landbouwgrond die niet meer gebruikt wordt herwaarderen, en hoe doe je dat dan door juist dingen met elkaar te gaan combineren. Dus kun je dan bijvoorbeeld peper-planten combineren met koffie? Daar zijn we nu naar aan het kijken.’

Wat maakt duurzaamheid belangrijk voor Verstegen Spices & Sauces?

‘We zijn een familiebedrijf, net als Brabantia. Eén van de essenties van een familiebedrijf is dat je een langere horizon hebt. Bij dit familiebedrijf, is het echt de intentie om het bedrijf over te dragen aan een volgende generatie. Dat is heel erg zo bij Verstegen. Dus weet je, als familiebedrijf ben je gewoon vanzelfsprekend duurzaam.’

Wat maakt het centraal stellen van de boer belangrijk voor jullie?

‘Als je die boer maar blijft uitmelken, zoals wij in feite in Nederland ook aan het doen zijn; ik heb wel eens begrepen dat er in Nederland per dag vijf boeren zijn die stoppen. Dat is natuurlijk dramatisch. Want wat wordt Nederland als er geen boeren meer zijn? En dat geldt natuurlijk voor landen als Indonesië ook. Als er geen boeren meer zijn, waarom zou je dan nog voorzichtig zijn met het beheren van die gronden die hij heeft. Als er geen boeren meer zijn, waar gaat hij dan naartoe? Gaat hij dan naar de stad? En wat betekent dat dan voor de stad? Wij zien dit als redenen om die boer helemaal centraal te stellen. En daar focussen we ons op.’

‘Via het centraal stellen van de boer, kunnen we bijdragen aan toegevoegde waarde en continuïteit voor volgende generaties. En kunnen we eraan bijdragen dat de boer die dingen kan doen die goed zijn voor zijn eigen welzijn, en voor het welzijn van de aarde.’

Vanuit welke waarden werken doen jullie dit?

‘We zijn onszelf constant opnieuw aan het uitvinden, waardoor we blijven vernieuwen. Het blijven onderzoeken van nieuwe mogelijkheden is een kenmerk van Verstegen’. Ook is er een sterke sociale drive. Dat zorgt er bijvoorbeeld voor dat we ons inzetten voor een goed leefbaar inkomen voor boeren, zodat zijn kinderen naar school kunnen. Een mooi voorbeeld hiervan is dat we tijdens een werkbezoek met onze directeur Michel bij een nootmuskaat leverancier tussen alle vrouwen ineens een kind zagen werken. We zijn toen met de leverancier in gesprek gegaan en het bleek dat de school van het kind die dag gesloten was en de moeder geen oppas had kunnen vinden. Eenmaal daar wilde het kind graag meehelpen. Het was gewoon veilig en niet smerig. Maar ja, het is niet toegestaan. Alleen al het feit dat wij die discussie met hem hadden, was voor hem een eye-opener. En het geeft aan dat dit een duidelijke waarde is waar we voor staan.’

Letter-E-op-Wit-340x500De tweede BEGIN-stap is het ‘Erkennen van belemmerende systemen’, welke zijn dat voor Verstegen Spices & Sauces? En hoe gaan jullie hiermee om?

‘De complexiteit van onze producten maakt dat het hele duurzaamheidsverhaal vrij complex, groot en breed is. Het is een illusie te denken dat wij op hele korte termijn al die specerijen op orde gaan krijgen. Dat gaat ons niet lukken. Dus wij hebben ervoor gekozen om te beginnen met waar we impact hebben. En dat is daar waar onze volume het grootst is, in Indonesië. Daarom zijn wij daar zo’n 10-12 jaar geleden begonnen met onze projecten, die met name rechtstreeks de boer benaderden. We schuwen de uitdaging van de behoorlijk ingewikkelde supply chain niet. Wij houden daar wel van. Dat doen we heel erg vanuit ondernemerschap. We houden van ‘gewoon doen’. De dingen die je tegenkomt aankijken en weer doorgaan.’

‘Een andere uitdaging is het bereiken van de boer die we centraal stellen en willen helpen met zijn werk. In Indonesië gaat het om 100.000 boeren. Om direct met hen te kunnen werken zijn we bezig met nieuwe technologieën als blockchain. Eén van de mooie dingen hiervan is dat we straks makkelijker kennis kunnen delen in die supply chain. Ook geeft het antwoord op de vraag hoe je het nu in de supply chain zodanig kunt regelen dat misstanden aan de kaak gesteld kunnen worden. Zo kunnen we wellicht samen met de boer naar een oplossing werken. Daar worden we heel blij van.’

‘Daarnaast kunnen we kennis over oude technieken, biodiversiteit en intercropping, die we nu opdoen met onze sustainable agro forestry developer, via blockchain als informatiestroom gaan delen. Zodat die boer bijvoorbeeld minder afhankelijk is van één type omzet, en zo beter voor zichzelf en de aarde kan zorgen.’

Letter-G-op-Wit-340x500De derde BEGIN-stap ‘Gelijkwaardigheid’ komt duidelijk naar voren in jullie visie op duurzaamheid om de boer centraal te stellen. Waarbij het erom gaat dat de boer die dingen kan doen die goed zijn voor zowel zijn eigen welzijn als voor het welzijn van de aarde. En dat jullie als bedrijf goede kwalitatieve producten kunnen bieden aan de consument. Ik hoor hier een gelijkwaardige aandacht in voor People, Planet en Profit.

Daarnaast gaat het om de unieke waarde die alles en iedereen heeft, waarmee je bij kunt dragen aan een duurzame wereld. Wat zie je als de unieke waarde van Verstegen Spices & Sauces?

‘Verstegen heeft een unieke positie omdat we een gezamenlijk belang met boeren in oorsprongslanden hebben. Namelijk die geweldige specerijen. En die specerijen zijn nauw verbonden met de natuur. Doordat wij de specerijen direct op oorsprong halen, en dat is niet vanzelfsprekend, weten wij meer van die boer en zijn of haar behoeftes. Dit maakt het mogelijk om de beste kwaliteit te waarborgen, en om een positieve bijdrage te leveren aan zowel de consument, als aan de boer en de natuur.’

De vierde BEGIN-stap ‘In verbinding’ gaat om het realiseren van verbindingen met anderen, om samenwerking. Hoe vullen jullie dit als Verstegen Spices & Sauces in?

Letter-I-op-Wit-340x500‘Ik ben fan van SDG 17, partnerships voor de goals. Ik denk dat je in de dialoog al het meeste bereikt en dat je daar bewustzijn mee krijgt.’ 

Met wie gaan jullie die dialoog aan?

‘Uiteindelijk met iedereen. Of ik nu een discussie met jou heb, of met een collega of een buurman, of met klanten, of met een leverancier. Elke keer als we het erover hebben, krijg je beide gewoon nieuwe inzichten. En met nieuwe inzichten neem je beslissingen al op een andere manier.’

‘Een voorbeeld waar die dialoog plaatsvindt, is bij het Sustainable Spice Initiative (SSI) waar Verstegen Spices & Sauces één van de oprichters van is. Het is toendertijd begonnen met vijf Nederlandse specerijen bedrijven en inmiddels zijn er 40 leden over de hele wereld. En dat is natuurlijk heel erg mooi. Het zijn niet alleen directe concurrenten van ons maar ook bedrijven die een andere rol in de keten spelen, wat erg fijn is. Nu wil ik dat we vanuit het Sustainable Spice Initiative ook in Indonesië gesprekspartner worden van de overheid. En van universiteiten en ambassades, want ook daar geldt: als we maar over hetzelfde onderwerp praten, dan gebeurt er gewoon iets.’

Met wie werken jullie samen?

‘We zijn sowieso een bedrijf dat kiest voor langdurige relaties met leveranciers. Soms werken we al 20-30 jaar samen. Zij zijn dan ook met ons meegegroeid. En dat zijn dan vaak ook leveranciers die zich al hebben aangesloten aan het Sustainable Spice Initiative. Dus dat is wel heel belangrijk en waardevol.‘

‘Verder zijn we betrokken bij de Convenanten voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen (IMVO convenanten). Met dit convenant onderschrijft de levensmiddelenindustrie, als onderdeel van de keten, haar verantwoordelijkheid voor duurzame en eerlijke handel. Als specerijen-branche zijn wij een kleine vereniging met relatief weinig geld en leden. Daarom hebben we ons aangesloten bij een groter initiatief van de levensmiddelenindustrie, waar ook het CBL (Centraal Bureau Levensmiddelenhandel), de FNLI (koepelorganisatie en belangenbehartiger voor verwerkende en importerende bedrijven en branches in de Nederlandse levensmiddelenindustrie), de overheid en een aantal NGO’s bij zitten.’

‘In het kader van de Convenanten voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen (IMVO convenanten) is het de bedoeling dat je als individueel bedrijf gaat beginnen met due diligence. In feite zegt het dat je moet bewijzen dat jij je uiterste best hebt gedaan om alles gedaan te hebben wat binnen jouw vermogen lag. Hier geloof ik in samenwerking, bijvoorbeeld door met alle 50 leden van de Koninklijke Nederlandse Specerijen Vereniging gezamenlijk aan de grote lijnen te werken. Ik ben nu aan het proberen om dit op een internationaal niveau te doen, met gezamenlijke investeringen, zodat we een goede basis hebben voor bijvoorbeeld een risico analyse, want dan kan je dit op een veel hoger en groter niveau gaan doen en kan je ook aan prioritering gaan denken. De ideale uitkomst hiervan is dat een agendapunt wordt, waarmee we weer die dialoog aan kunnen gaan.’

Dus het gaat je er eigenlijk om dat er bewuste aandacht voor is en dat je er met elkaar over praat. En dat je zo ontwikkeling in gang zet om hier stappen in te blijven zetten?

‘Klopt. Ditzelfde geldt voor partners in de supply chain. In het IMVO-verhaal worden een aantal keuzes gemaakt. Zo hebben de FNLI en het CBL gekozen voor living wages als onderwerp, wat overigens een heel mooi onderwerp is. Wij als Nederlandse specerijen branche hebben ervoor gekozen om child labour als onderwerp te nemen. Nu moet ik zeggen dat child labour en living wages heel dicht tegen elkaar zitten. Want child labour is natuurlijk een uitvloeisel van gebrekkig inkomen. We merken dat alleen al het feit dat je daarmee bezig bent, en dat je naar de volgende schakel in je supply chain gaat zeggen: Dit gaan wij doen, ga je mee?, al tot effect heeft dat men er over gaat nadenken.’

‘Het voeren van de dialoog leidt tot beweging’

‘Bij het voorbeeld van de nootmuskaat leverancier in Indonesië leidde de dialoog over kinderarbeid tot beweging. De leverancier is na ons gesprek gaan inventariseren hoeveel van zijn medewerkers kinderen hebben, hoe oud ze zijn en of ze naar school gaan. En vervolgens is hij gaan kijken wat nu de kosten zijn om die kinderen naar school toe te kunnen laten gaan en hoe dat zich verhoudt tot hoeveel ze bij hem verdienden. Toen hebben we afgesproken dat wij van elke kilo die we bij hem kopen, zoveel cent in een potje doen, waarbij hij zelf ook zoveel cent in een potje doet. En van dat bedrag kopen wij elk jaar de schooluniformen. Dit jaar hebben we wat geld over, dus dan gaan we kijken of we de ouderejaars Engelse les kunnen gaan geven na school. En weet je, het is een druppeltje op de gloeiende plaat. Maar het geeft aan dat dialoog kan leiden tot bewustwording en positieve stappen, in samenwerking met elkaar.’

Het geeft ook aan hoe belangrijk het ook is om er zelf naartoe te gaan. En de activiteiten in je keten te zien. Anders kan je het niet signaleren en kan je die dialoog niet aangaan.

‘Ja. Precies. Nu moet ik zeggen, tot ons grote geluk. Wij zeiden altijd: Er is geen kinderarbeid in de specerijenwereld, want ik zag het nooit. En dat blijkt ook zo te zijn in Indonesië. Ik heb het nu drie keer laten uitzoeken, het is er gewoon niet. Dat wil niet zeggen dat ik al die andere dingen niet wel moet gaan bekijken, maar wat mijn punt is: door de dialoog aan te gaan in die supply chain, gebeurt er gewoon al iets, en dat is gewoon heel mooi.’

‘En nu gaat het erom dat we deze discussies niet alleen met de processor, maar ook met die boer hebben, want die willen we bereiken.’

Letter-N-op-Wit-340x500Dat is een mooie brug naar de vijfde BEGIN-stap ‘Nemen van verantwoordelijkheid’, wat om de concrete  acties gaat die invulling geven aan jullie visie op duurzaamheid. Kan je vertellen wat jullie als Verstegen Spices & Sauces precies doen?

Train de trainer programma’s

‘In Indonesië hebben we 1,5 – 2 jaar geleden train de trainer programma’s gedaan in Indonesië waarbij we boeren zijn gaan opleiden in good agricultural practices. Boeren hebben bijvoorbeeld een bepaalde afhankelijkheid van kunstmestleveranciers, ze moeten dan vaak investeren op het moment dat ze geen geld hebben. Daar profiteert zo’n leverancier dan van. En zo’n boer weet niet altijd hoe hij daar op een verstandige manier mee om kan gaan. We hebben toen een training gegeven waarbij zij hebben geleerd om zelf mest te maken, zoals de biologische industrie dit ook doet. Dit bespaart geld, het is beter voor het milieu en het is beter voor je producten.

SpiceUp

‘Nu gaan we al veel meer naar bijvoorbeeld het toepassen van moderne technologieën voor trainingen met geodata en satellietdata waarbij je impact ineens veel groter wordt. Dit doen we met het project genaamd SpiceUp.’

Hoe werkt dit precies?

‘De satelliet waar wij voor SpiceUp gebruik van maken, komt twee keer per dag over en kan door de wolken heen kijken. En die kan in feite door de bodem heen kijken en zien wat daar gebeurt. Zelfs op een diepte van 10 cm in die bodem. Zo kunnen we bijvoorbeeld zien of het te droog is, te nat of precies goed. En straks kan die boer via een app zien wat hij het beste kan doen. Dan staat daar: beste boer, het is te nat, je zou eigenlijk moeten irrigeren. Of: het is te droog, je zou water moeten geven. Of: het is te droog, maar ik zou nu geen water geven want het gaat toch regenen. Bijvoorbeeld. Het kan ook bijvoorbeeld meten of we moeten bemesten. En of dat dan voor kalium, natrium of fosfaat nodig is. Dat zijn de drie voedingsmiddelen waar het met name om gaat. En welke hoeveelheid dan. Met SpiceUp bereiken we 100, zelfs 1000 en uiteindelijk 100.000 boeren. Het gebruikt een nieuwe technologie die in andere sectoren al wordt toegepast, maar nog niet in de specerijenwereld, daar is het helemaal nieuw. ’

Blockchain

‘Met het blockchain project willen we transparantie in de keten creëren. Wij gaan hier componenten zichtbaar maken als leefbaar inkomen. Wij betalen sowieso al een premium, dus meer dan gangbaar is. Maar met blockchain willen we laten zien wat we betaald hebben en hoe dit zich verhoudt tot de normale prijs. Daarnaast gaan we er een kwaliteitsstuk in doen. En al heel snel, is dat gewoon te volgen. We gaan proberen om het zo zuiver mogelijk te krijgen. Er blijft een aggregatieniveau waarop we niet verder kunnen. Maar dan kun je wel zien van welke vier of vijf boeren het product vandaan komt. Dit zou kunnen bij de enkelvoudige producten die we aanbieden.’

Positief bijdragen aan duurzaamheid met oude en nieuwe technologieën

‘Nieuwe technologieën, daar geloven wij heel erg in. Maar we geloven ook juist in oude technieken. Het gebruik van moderne technologieën is een methode waarmee we het inkomen van de boeren willen verbeteren. Het toepassen van oude technologieën, voedselbossen en ecosystemen, is een andere methode, hiermee willen we de natuur niet alleen minder belasten maar zelfs een positieve bijdrage aan die natuur leveren. We gaan simpelweg specerijen aanplanten en gebied wat in de loop van de tijd is aangetast weer tot leven wekken.’foto boer Verstegen

‘Uiteindelijk denk ik dat we kennis van oude technieken, het geodataverhaal en blockchain over elkaar heen gaan leggen of naast elkaar gaan gebruiken. We willen de boeren met kleine stukjes grond in Indonesië juist ook helpen met kennisdeling over oude technieken. Eén van de mooie dingen van het hele verhaal over geodata, satellietdata, die 100.000 boeren, èn blockchain, is dat je straks een makkelijkere manier gaat krijgen om die kennis door de supply chain heen te krijgen.’

Creëren van continuïteit

‘We werken voor de geodata/satellietdata en blockchain projecten nauw samen met NGO’s. De ene is ICCO, daarmee doen we het geodata programma SpiceUp samen mee. En de andere is Fairfood, daar doen we het blockchain-verhaal samen mee. Om deze projecten op continue basis in goede banen te leiden hebben we sinds drie, vier jaar iemand in Indonesië wonen. Hij begeleidt het Spice Up en Blockchain-programma daar in Indonesië. Daarnaast zijn we ook aan het kijken hoe we duurzaamheid ook op andere niveaus kunnen gaan neerzetten.’

Welke duurzaamheidsacties nemen jullie in Nederland zelf?

‘Kijkend waar wij invloed hebben, wat we hier in Nederland kunnen doen tussen deze muren, dan kom je op hele andere discussies. Dat gaat niet over living wages of kinderarbeid, dat is allemaal geregeld. Onze uitdaging hier is dat we CO2-neutraal willen zijn. Het hele pand is inmiddels voorzien van ledverlichting, daglichtdimmers en aanwezigheidssensoren. Alle koelkasten in dit pand zijn vernieuwd. Er is een heel systeem met warmte-terugwinning en luchtventilatie. Twee gasgestuurde cv ketels zijn uit het pand. En nu kijken we of iets kunnen doen aan gevelisolatie. En we gaan iets doen met planten die lucht zuiveren. We willen het hier groener maken, dat gaan we inhuren. Sowieso is alle energie die we gebruiken groen, van Nederlandse wind. We willen gasvrij zijn, die lat leggen we hoog en dat is, zeker bij het maken van sauzen waarbij we gebruik maken van een kookproces, een mooie uitdaging waar we nu mee bezig zijn.’

Het klinkt alsof jullie voortdurend bezig zijn met het blijven zetten van stappen op het gebied van duurzaamheid. Dank je voor je uitgebreide uitleg en inspirerende verhaal Marianne, mooi om te horen! Heel veel succes met alle verdere duurzame stappen!

Ben je benieuwd hoe je de vijf BEGIN-stappen naar je eigen organisatie kunt toepassen? Voor vragen en meer informatie over lezingen, workshops en BEGIN-Masterclasses, kan je contact opnemen met ilona@con3bute.nl of telefoonnummer 06-26724330.

Duurzaamheid positief maken

wat maakt dzmhd voor jou interessantWat maakt duurzaamheid voor jou aantrekkelijk? Wat maakt het interessant, relevant en toepasbaar? Wat maakt dat het je aanspreekt en dat je hier iets mee wilt doen? Het antwoord zit volgens mij in duurzaamheid positief maken.

Duurzaamheid positief maken, zie ik als een belangrijk punt van BEGINnen met duurzaamheid. Misschien wel de belangrijkste.

Het gaat hier om het zo vertalen en definiëren van duurzaamheid dat het voor jou motiverend is om hiermee bezig te zijn. Dat het je enthousiast maakt. En dat je het als leuk en vervullend ervaart om je hiervoor in te zetten.

Hoe doe je dat?

foto BEGIN workshop sheet met vraag wat motiveert je wel en niet aan duurzaamheidBijvoorbeeld door jezelf de vraag te stellen: ‘Wat motiveert mij wel en niet in duurzaamheid?’ Door de antwoorden hierop te bekijken, kan je jezelf bewust maken welke associaties je met duurzaamheid hebt, en wat jou hier wel en niet in aanspreekt. En wat voor jou wel en niet werkt om met duurzaamheid aan de slag te gaan.

Dus:

  • Wat maakt dat je duurzaamheid interessant vindt?
  • Wat maakt dat je duurzaamheid op afstand houdt? (als dat zo is voor jou)
  • Welke onderdelen vind je wel en/of niet interessant?

Dit kan je op verschillende vlakken bekijken, en vaak kan je hierin ook onderliggende belemmerende systemen ontdekken. Bijvoorbeeld het idee dat je je elementen van je comfortabele leven zou moeten opgeven. Of dat, wanneer je het aan gaat kijken, dat je ergens weet dat je er dan iets mee gaat doen. Deze bleek waar voor mij.

Wat mij motiveerde, was het onderwerp aankijken, in eerste instantie omdat ik het idee had dat ik dat moest doen. Toen niet met de enthousiaste gedreven intrinsieke innovatie die ik nu ervaar. Wat dat veranderde, was het op zoek gaan naar die onderwerpen die mijn aandacht trokken en vasthielden. Die mij raakten of positief motiveerden om het verder uit te zoeken. De talloze voorbeelden hiervan heb ik beschreven in mijn boek BEGIN met duurzaamheid.

Films als ‘Bag it’ en ‘A plastic Ocean’ raakten mij en inspireerden mij om dit thema verder uit te zoeken, en informatiebronnen als het Wereld Natuur Fonds gaven mij een beeld welke industrieën er bijvoorbeeld impact hebben op onze wereldwijde bossen. En dat we hier dus iets aan kunnen doen door de manier waarop we consumeren en produceren.

De positieve mogelijkheden bleken er in overvloed te zijn. Een interessant werkveld waar we dus met elkaar invulling aan kunnen geven, wat ik zelf inspirerend en motiverend vind.

Voorbeelden als het Sahara Forest Project waarbij de zon, zeewater en CO2 worden gebruikt voor het verkrijgen en beschikbaar maken van drinkwater en voeding, blijf ik inspirerend vinden. Net als materialen als het snel groeiende bamboe wat bijvoorbeeld voor tandenborstels gebruikt kan worden, zoals het merk Humble brush laat zien. En kurk, waarvan het Portugese bedrijf Amorim laat zien waarom kurk een duurzaam materiaal is en hoe je van dit materiaal mooie producten kunt maken.

En ook voorbeelden van technologische ontwikkeling zoals Lightyear, de elektrische auto die zichzelf oplaadt, vind ik inspirerend. Wat maakt duurzaamheid voor jou positief?

BEGIN-serie bedrijfsportretten – Brabantia

afbeelding BEGIN met duurzaamheid met Brabantia logoHierbij introduceer ik graag de eerste van een BEGIN-serie van bedrijfsportretten aan de hand van de vijf BEGIN-stappen. Met als eerste: Brabantia.

Ben je ondernemer of manager en ben je benieuwd hoe je duurzaamheid vanuit jouw organisatie of afdeling invulling kunt geven? In deze blog-serie, zal ik aan de hand van de vijf BEGIN-stappen duurzame bedrijfsvoorbeelden beschrijven. Als inspiratie om voor jouw organisatie te ontdekken hoe je duurzaamheid kunt vertalen en toepassen in jouw markt en bedrijfsvoering.

In mijn boek ‘BEGIN met duurzaamheid’ beschrijf ik de vijf BEGIN-stappen die als handvat dienen om te BEGINnen met leiderschap in duurzaamheid. Het gaat hierbij om het ontdekken van je eigen (organisatie)visie en om het invullen van jouw (organisatie)bijdrage aan een duurzame wereld. Op een manier die motiverend is, en passend bij de visie, bedrijfsvoering en -activiteiten van jouw organisatie.

Voor de vraag hoe je duurzaamheid in samenwerking met anderen vorm kunt geven, zijn de vijf BEGIN-stappen een handvat

De vijf BEGIN-stappen staan voor:

  • Bewustwording
  • Erkennen van belemmerende systemen
  • Gelijkwaardigheid
  • In verbinding zijn
  • Nemen van verantwoordelijkheid.

Deze stappen kan je zowel persoonlijk als op organisatieniveau toepassen, waarbij het voor organisaties bijvoorbeeld gaat om nieuwe business modellen, inclusief ondernemen en partnerships. Meer hierover is te lezen in dit blog-artikel op www.beginmetduurzaamheid.nl.

Het doel van de BEGIN-serie van bedrijfsportretten aan de hand van de vijf BEGIN-stappen, is het geven van een beeld hoe je deze stappen op je eigen organisatie kunt toepassen.

De vijf BEGIN-stappen toegepast vanuit je organisatie 

Het eerste BEGIN-bedrijfsportret wijd ik graag aan Brabantia, het familiebedrijf dat mooie productconcepten ontwikkelt met aandacht voor de invloed ervan op mensen en onze planeet. Zodat zij een betere wereld achterlaten voor de volgende generatie.

Hiervoor heb ik Tijn van Elderen, CEO van familiebedrijf Brabantia en ondernemer van het jaar 2017 gevraagd om in een interview de visie op duurzaamheid en de activiteiten die Brabantia op dit gebied onderneemt, toe te lichten.
Letter-B-op-Wit-340x500

De eerste BEGIN-stap is ‘Bewustwording’. Dit gaat om je persoonlijke (organisatie)visie op duurzaamheid en waarom dit voor jouw organisatie relevant is.

Visie op duurzaamheid

Tijn, wat is jouw (organisatie)visie op duurzaamheid?

‘De eerste stap die we hebben gezet, is omschrijven wat we willen als bedrijf. We zijn een familiebedrijf. We hebben als vierde generatie bedacht dat we als hoofddoelstelling hebben om het bedrijf mooier, plezieriger, duurzamer en winstgevender over te dragen aan een volgende generatie dan wij het hebben aangetroffen. Voor ons is dat, dat wij het bedrijf 100% recycleerbaar willen overdragen.’

Welke kernwaarden kan je verbinden aan deze visie?

afbeelding van website brabantia - brabantia en duurzaamheid‘We zijn een waardegedreven bedrijf. Dus alles wat wij doen, is gebaseerd op de vijf basiswaarden die wij hebben geïdentificeerd. We vinden het belangrijk om betrouwbaar te zijn. Doen wat je belooft. We vinden het belangrijk om daar vervolgens flexibel in te zijn. Dus als je iets kan verbeteren, dan moet je dat ook kunnen doen. Wij vinden het belangrijk dat mensen zich gewetensvol gedragen, consciëntieus zijn. Doe het goede, is waar dit voor staat. Dat wij daar een hele hoop initiatieven op nemen laat zien dat wij hier bewust mee bezig zijn. Dan hebben we twee aspirationele waarden. Positief verrassend: We willen graag mensen inspireren en dat doen we door te innoveren. En we willen heel graag voorop lopen. We zijn een Brabants familiebedrijf met een grote Belgische tak. Dat zorgt ervoor dat we bescheidenheid op bescheidenheid op bescheidenheid hebben. Die mantel van bescheidenheid moeten we van ons afwerpen. We mogen trots zijn op waar we mee bezig zijn want we hebben een prachtig bedrijf, een prachtige propositie en dan moeten we die dingen die we goed doen ook uitdragen.’

Wat maakt duurzaamheid blijvend belangrijk en relevant voor jullie bedrijf? Wat is jullie ‘Waarom’?

‘De fundamentele vraag wil je goed of wil je slecht doen, is makkelijk te beantwoorden. 99,9% van de mensen willen gewoon goed doen, zo ook wij.’

‘Voor duurzaamheid ben ik geïnspireerd door jouw gedachtengoed dat duurzaamheid over schone grond, schone lucht en schoon water gaat. Je kunt alleen maar schoon water hebben, – de levenselixer van ieder mens en van de hele planeet -, als je schone lucht en schone grond hebt. De enige reden waarom je echt schoon water wil, is dat iedereen een schoon lijf wil. De basis ‘gezondheid’ is voor mij een persoonlijke drijfveer om het bedrijf steeds meer richting duurzaamheid en 100% recycleerbaarheid te brengen.’

Dat is mooi en zichtbaar in de vele initiatieven die jullie nemen. En een mooie brug naar de volgende BEGIN-stap. Letter-E-op-Wit-340x500

De tweede BEGIN-stap ‘Erkennen van belemmerende systemen’ biedt een methode om een schone gezonde – duurzame – wereld te creëren. Het gaat om een manier van omgaan met wereldwijde issues, uitdagingen en belemmeringen en staat voor:

  • Het erkennen en accepteren van belemmerende systemen
  • Zien wat je hier tegenover kunt zetten, en
  • Kiezen wat je leidend wilt laten zijn.

Tijn, welke issues / belemmerende systemen zie jij in de wereld?

‘Belangrijkste issue is de onbekendheid van mensen. En het routinematig denken. Onbekendheid met het feit dat het zo niet langer kan. Maar dan is het probleem zo groot, dan weten mensen zelf niet wat ze daaraan kunnen doen. Issues als de afvalberg zie ik als onderdeel van die onwetendheid. Schone lucht, schoon water, schone grond heeft direct met afval te maken. Als je kijkt wat The Ocean Cleanup aan het doen is, dan zijn zij letterlijk plastic uit het water aan het halen. Wat wij simpelweg weggooien. We hebben het iedere keer over Indonesië als grootste vervuiler van de wereld. Maar ook als we zelf iets op straat weggooien, dan komt het in een lokaal beekje, in een riviertje en in de zee of oceaan terecht, eten vissen het op en komt het bij ons in ons lijf. Dus moraal van het verhaal. Als je een schoon lijf wilt, dan zal je ook heel duidelijk moeten kijken naar de afvalberg’.

Duidelijk issue. Wat zetten jullie hier tegenover? En wat laten jullie leidend zijn in jullie bedrijfsvoering?

‘Naar het issue van de afvalberg kijken wij op twee manieren. Eén is om ervoor te zorgen dat afval opgeruimd wordt. En twee is, dat het voorkomen wordt. En daar komt het Cradle to Cradle ® denken om de hoek kijken. Cradle to Cradle ® zegt in feite simpel tegen mensen: Je mag zoveel consumeren als je wilt, als je er maar voor zorgt dat het van gerecycleerd materiaal gemaakt wordt en als je er maar voor zorgt dat het aan het eind van het gebruik, in de cyclus terugkomt. Dus gerecycleerd wordt. Want dan heeft het een eindeloos leven.’

Dus hiermee geef je het belemmerende systeem aan dat wanneer we maar blijven consumeren, het weggooien en het op een afvalberg laten belanden, dat deze alleen maar groter en groter wordt. En dat je hier de Cradle to Cradle ® manier van produceren tegenover zet die je leidend laat zijn in jullie bedrijfsvoering. Zodat je deze zo inricht dat je geen afval hebt. Beschrijf ik het zo hoe jullie dat doen?

Ja. We richten ons op 100% recycleerbaarheid en de zes initiatieven die we intern hebben zijn allemaal daar op gericht. Het voorkomen van afval, het voorkomen van gebruik van fossiele stoffen, het voorkomen van gebruik van toxische stoffen. En uiteindelijk moet dat ervoor zorgen dat onze producten 100% recycleerbaar zijn zonder een negatieve footprint.’

Mooi! Daarnaast gaf je als belangrijkste belemmerende systeem / issue ‘onbekendheid’ aan. En dat het probleem zo groot kan zijn, dat mensen zelf niet weten wat zij daar aan kunnen doen. Wat zetten jullie hier tegenover?

Brabantia CEO Tijn van Elderen & Love Nature tree to plant - voor weergave‘Wij willen graag ons steentje bijdragen aan bewustwording. Bijvoorbeeld van wat The Ocean Cleanup, The Ocean Plastic Patch laat zien. Of dat bomen de manier zijn om global warming tegen te gaan. En dat er mogelijkheden zijn om honger in de wereld tegen te gaan. Mensen daar bewust van maken. Dat ze daar zelf ook een klein steentje aan kunnen bijdragen. Daar willen we door eenvoudige combinaties met onze producten te maken een mogelijkheid voor bieden, zodat mensen in ieder geval het gevoel hebben dat zij daar zelf een klein beetje aan hebben bijgedragen.’

Dat klinkt interessant en waardevol. Daar komen we op terug bij de vraag ‘wat’ jullie precies doen.

Het past ook mooi bij de derde BEGIN-stap ‘Gelijkwaardigheid’ die in de basis gaat om het toekennen van gelijke waarde aan visies, rollen en bijdragen. Wat inhoudt dat iedere bijdrage waardevol is en dat iedereen hier zijn rol in kan nemen. Het gaat hierbij om leiderschap, gedeelde verantwoordelijkheid en het benutten van de unieke waarde die je zelf en/of als organisatie hebt.

Letter-G-op-Wit-340x500De BEGIN-stap ‘Gelijkwaardigheid’ kan je op verschillende niveaus bekijken. Breed gezien staat het voor het toekennen van gelijke waarde aan alles en iedereen die op aarde leeft, waarbij iedereen zijn eigen unieke plek en functie heeft.

Op organisatieniveau geven Bocken, Short, Rana en Evans (2013) in het artikel ‘A literature and practice review to develop sustainable business model archetypes’ aan dat een duurzaam business model de belangen van alle stakeholders meeneemt, waarbij de natuur en de samenleving als key stakeholders worden gezien. En waarmee je dus vanuit ‘Gelijkwaardigheid’ kunt kijken hoe je hier vanuit je eigen bedrijfsvoering invulling aan kunt geven. Voor mij vat de term inclusief ondernemen dit mooi samen, waarin ik de natuur graag meeneem. Ook kan je het zien in het geven van gelijkwaardige aandacht aan de 3 P’s People, Planet en Profit. En in welzijn voor iedereen.

Tijn, hoe zie jij ‘Gelijkwaardigheid’ voor Brabantia?

‘Uiteindelijk wil iedereen in de basis een schoon lijf. Ik kan me niemand voorstellen die niet een schoon lijf wil. Het punt is, dat heel veel tegenwoordig gaat over onbewust een niet schoon lijf krijgen. Je hebt mensen die roken, mensen die vlees eten en mensen die alcohol drinken. Die stoppen bewust die spullen in hun lijf. Dat is een keuze die zij maken, en dat is prima. Er zijn ook heel veel dingen waar mensen die keuze niet maken, het onbewuste. Wij willen met de initiatieven die wij nemen graag ons steentje bijdragen aan bewustwording. Waarbij de hoofdmoot bijdraagt aan de boodschap dat als mensen zelf een schoon lijf willen, dat zij daar een bijdrage aan kunnen leveren.’

Gelijkwaardigheid zie je dus met name in het kunnen bijdragen aan een schone gezonde wereld vanuit iedere rol. Als individu, organisatie, werknemer en consument / inwoner op deze wereld. Waar jullie met Brabantia oplossingen voor bieden.

C2C Bronze - CMYKMet betrekking tot het omgaan met mensen binnen en buiten de organisatie zoals in de productieketen, las ik op jullie website dat het Cradle to Cradle ® instituut producten beoordeelt op kwaliteit van het materiaal, materiaalhergebruik, het gebruik van hernieuwbare energie en CO2-management, waterbeheer en sociale rechtvaardigheid. Waarbij de pdf ‘Overview of the Cradle to Cradle CertifiedCM Product Standard’ op pagina 23 aangeeft wat sociale rechtvaardigheid betekent: ‘Social Fairness ensures that progress is made towards sustaining business operations that protect the value chain and contribute to all stakeholder interests including employees, customers, community members, and the environment. It is important for business ethics to go beyond the confines of the corporate office and permeate the supply chain, engaging responsible manufacturing, enforcing fair treatment of workers, and reinvesting in natural capital.’ 

Tijn, zie ik het goed dat de Cradle to Cradle ® manier van werken een uiting is van jullie werkwijze waarin jullie het goed zorgen voor zowel de natuur als voor mensen binnen en buiten jullie organisatie, aandacht en invulling geven?

‘Twee zaken:

  1. Ik geloof in de positieve boodschap. Angst is een slechte raadgever. Cradle to Cradle ® geeft duidelijk aan dat je niet noodzakelijkerwijs hoeft te minderen als je dat niet wilt, kan of moet. Het zegt alleen maar zorg dat je nadenkt over wat je koopt / gebruikt. En zorg ervoor dat alles wat je koopt, gebruikt herbruikbaar is aan het einde van de levenscyclus.
  2. Daarnaast waren wij al jaren bezig geen rommel achter te laten, water te zuiveren, afval her te gebruiken, renewable energie te gebruiken, sociaal met medewerkers waar dan ook om te gaan. Het nadeel is dat partijen die dat allemaal niet doen dat ook kunnen claimen. Door met EPEA samen te werken heb je een derde partij die verifieert of je ook daadwerkelijk duurzaam bezig bent.’ 

Dat vat mooi samen hoe jullie betekenis en invulling geven aan gelijkwaardigheid voor alle stakeholders.

Met de vijf BEGIN-stappen werk je toe naar het geven van invulling aan jouw (organisatie)bijdrage aan een duurzame wereld. Je kijkt hierbij naar wat bij jou en jouw organisatie past. En hoe je vanuit je unieke waarde als organisatie bij kunt dragen aan welzijn van onze hele planeet.

Sheet Gelijke Waarden - beroepenDat alles en iedereen een unieke waarde heeft en elkaar aanvult, zie ik als onderdeel van de BEGIN-stap ‘Gelijkwaardigheid’. Dit kan je zowel op persoonlijk- als op organisatieniveau toepassen. Het gaat hier specifiek om de unieke waarde die je inbrengt en waarmee je een bijdrage kunt leveren aan het realiseren van een duurzame wereld.

Tijn, wat zie jij als de unieke waarde van Brabantia?

‘Wij combineren schoonheid en functionaliteit met duurzaamheid. Waarbij duurzaamheid wat ons betreft de overtreffende trap is van kwaliteit. Dingen moeten plezierig werken, mooi zijn en net zo lang meegaan als je als consument wil.’

Dat klinkt als een mooie basis waarmee jullie bijdragen aan een duurzame wereld. Hiermee gaan we verder naar de volgende BEGIN-stap.

De BEGIN-stap ‘Gelijkwaardigheid’ zie ik als de beste basis voor samenwerking, waar de vierde BEGIN-stap ‘In verbinding’ over gaat.
Letter-I-op-Wit-340x500

De vierde BEGIN-stap gaat om ‘In verbinding’ zijn:

  • met jezelf (je (organisatie)visie op duurzaamheid, je kernwaarden, je ‘Waarom’ / ‘Purpose’)
  • met anderen (mensen, organisaties en/of initiatieven, visies, keurmerken, etc.), en
  • met de aarde (interessegebieden, SDG’s (Sustainable Development Goals), …)

In verbinding met je visie op duurzaamheid, kernwaarden en ‘Waarom’ is een actieve stap die je iedere keer opnieuw kunt zetten en door kunt blijven ontwikkelen. Dit zie ik als de basis.

‘In verbinding’ met andere mensen en organisaties gaat om samenwerking. Het gaat hier om het maken van verbindingen die uiting en invulling geven aan jouw (organisatie)visie op duurzaamheid. Op een manier die versterkend, ondersteunend en/of aanvullend is.

Tijn, wat zijn voor jullie verbindingen die bijdragen aan jullie visie en missie?

‘Dat moet je onderscheiden in twee onderdelen: Intern en extern.’

‘Eén is het onderdeel intern. Intern zijn wij heel hard bezig om dit bedrijf 100% Cradle to Cradle ® te maken. We hebben ons verbonden met de organisatie EPEA die de certificering van onze producten voor cradle to cradle doet.’

‘Extern hebben we ons verbonden met bedrijven als We Forest, Making Earth Cooler. Zij planten bomen om global warming tegen te gaan. En met The Ocean Cleanup van Boyan Slat die ervoor wil zorgen dat de plastic uit de oceanen gefilterd wordt. Daarnaast ook met The Hunger Project die in 2030 honger de wereld uit wil hebben. En met Plastic Whale die in grotere steden in NL plastic uit de kanalen en de rivieren filtert.’

Mooie verbindingen met positieve ondersteuning voor de organisaties WeForest, The OceanCleanup, Plastic Whale en The Hunger Project. We gaan straks verder in op de initiatieven en activiteiten die jullie met hen doen.

Vanuit de verbindingen die je maakt (met jezelf en met anderen), kan je ervaren en kiezen waar je voor wilt staan. Basisprincipe(s) die je voor jezelf en jouw organisatie kunt formuleren, met als doel om helder te maken waar je je op wilt richten, en waar je concreet aan wilt bijdragen. Hier kan je ook de SDG’s (Sustainable Development Goals) voor gebruiken.

Tijn, als je het voor Brabantia samenvat, wat is dit voor jou?

‘Wij willen het bedrijf 100% recycleerbaar overdragen aan de volgende generatie. We bestaan volgend jaar 100 jaar. Wij denken dat we als we nog eens 100 jaar willen bestaan we geen negatieve footprint moeten hebben.’

Dat is een duidelijke richting en mooi doel.

Vervolgens kan je kiezen ‘Wat’ je als organisatie wilt doen, de vijfde BEGIN-stap.
Letter-N-op-Wit-340x500

De vijfde BEGIN-stap is: ‘Nemen van verantwoordelijkheid’. Dit gaat om de vraag wat je als organisatie wilt doen, welke acties je neemt en welke volgende stappen je wilt blijven zetten. Het geeft invulling aan de ‘What’ vraag van het ‘Why’ ‘How’ en ‘What’-model van managementgoeroe Simon Sinek.

‘Nemen van verantwoordelijkheid’ staat voor:

  • Leiderschap, het doen van jouw deel
  • Het kiezen van jouw (organisatie)bijdrage
  • Het nemen van acties

Tijn, welke acties nemen jullie met Brabantia die passen bij jullie visie op duurzaamheid?

image-Production‘Voor onze interne productie streven we een zo duurzaam mogelijk productieproces na. We hebben flink geïnvesteerd in minder vervuilende productietechnieken en waterzuiveringen. We gebruiken zoveel mogelijk groene energiebronnen, zoals zonnepanelen en windenergie en streven naar 100% hernieuwbare energie in 2050. We verwerken zoveel mogelijk gerecycleerde materialen in onze producten. En ons doel is om 100% van de producten die Brabantia zelf produceert, Cradle to Cradle ® gecertificeerd te laten zijn (Bronze level). En op dit moment is dat 100%.’   

bo-pedal-bin ingezoomd‘Met de introductie van de Bo Pedaalemmer, combineren we een mooi en duurzaam (Cradle to Cradle ®) ontwerp met alles wat je nodig hebt om makkelijk afval te scheiden. Hiermee willen we afvalscheiding leuk en aantrekkelijk maken. En mensen op een positieve manier motiveren om dit ook te (gaan) doen, met bijdragen aan de vermindering van de afvalberg als resultaat.’ 

Mooie initiatieven!

Eerder in dit interview gaf je aan dat jullie een steentje bij willen dragen aan bewustwording, en aan het bieden van een mogelijkheid om aan grote wereldwijde issues bij te dragen. En dat jullie dit doen door eenvoudige combinaties met jullie producten te maken. Kan je beschrijven wat jullie precies doen?

WeForest‘Wij zijn bijvoorbeeld met Weforest aan de slag gegaan. We hebben één product, een droogmolen, wat een direct alternatief is voor het meest energieslurpende object in het huis, en dat is de droger. Dus in plaats van het gebruik van een droger, kan je je kleren net zo goed aan een droogmolen hangen. Om daarin de link te maken naar duurzaamheid hebben wij het initiatief genomen om bij aankoop van iedere droogmolen een boom te planten met Weforest. Wat er dus voor zorgt dat mensen zich ook wat bewuster worden van het feit dat je met natuurlijk drogen energie bespaart en dat je aan de andere kant een bijdrage levert aan het doel van WeForest, Making Earth Cooler.’

Zie deze link voor de video die dit toelicht.’

foto van pdf Brabantia - The Ocean Cleanup‘Een ander voorbeeld is The Ocean Cleanup. Bij aankoop van iedere afvalemmer dragen wij een afdracht af aan de Ocean Cleanup waardoor zij drie tot vier engineers per jaar kunnen inhuren waardoor zij dichter bij hun doel komen om de aarde te ontlasten van de plastic patches die in vijf oceanen liggen.’

Mooie initiatieven en acties Tijn. Samengevat aan de hand van de vijf BEGIN-stappen richt Brabantia zich dus vanuit de visie op duurzaamheid om voor gezondheid te zorgen, – wat indirect ook met afval te maken heeft -, op het bijdragen aan het issue wat er is om de enorme hoeveelheid afval op te lossen. De manier waarop jullie dat doen, is enerzijds de producten produceren op een Cradle to Cradle ® manier wat inhoudt dat er gericht wordt op geen afval produceren en alle afval juist zien als grondstof voor iets nieuws. En op het reduceren of minimaliseren van giftige stoffen in het productieproces. Hiervoor hebben jullie verbinding gemaakt met het keurmerk Cradle to cradle en met de organisatie EPEA die dit faciliteert. Andere verbindingen die jullie visie versterken, ondersteunen en/of aanvullen, zijn de verbindingen met de Ocean Cleanup en Plastic Whale die bijdragen aan het opruimen van het plastic afval. Daarnaast willen jullie een steentje bijdragen aan bewustwording van andere wereldwijde issues, en aan het bieden van mogelijkheden om aan ‘rentmeesterschap’, – het goed voor de aarde als geheel zorgen -, bij te dragen.

Ik geloof sterk in het delen van duurzame (bedrijfs)voorbeelden, zodat we op elkaars ideeën en duurzame acties kunnen doorbouwen en zo met elkaar nieuwe mogelijkheden kunnen zien om duurzaamheid aandacht en invulling te geven. Dankjewel Tijn, voor jouw toelichting hoe jullie vanuit Brabantia invulling geven aan duurzaamheid. Veel succes met alle mooie initiatieven!

Leuk als je laat weten wat je van dit blog-artikel vindt. Dat kan door een comment te plaatsen onder dit artikel. Vragen stellen kan ook.

Voor interesse in vertaling van de vijf BEGIN-stappen naar je eigen organisatie kan je contact opnemen met ilona@con3bute.nl en/of via telefoonnummer 06-26724330. Hier zijn verschillende mogelijkheden voor.

Het volgende bedrijfsportret aan de hand van de vijf BEGIN-stappen met voorbeelden en inspiratie hoe je als organisatie duurzame stappen kunt zetten, gaat over Verstegen Spices & Sauces. Dan met Marianne van Keep, Director of Sustainability van Verstegen Spices & Sauces.

BEGIN-Masterclass

Graag introduceer ik hierbij de BEGIN-Masterclass. Het afgelopen studiejaar 2017-2018 heb ik 35 collegesessies van drie uur mogen geven aan de MBA van de Haagse Hogeschool. Met interessante duurzaamheidsthema’s als wereldwijde trends, Corporate Social Responsibility, de SDG’s (Sustainable Development Goals), stakeholdermanagement, nieuwe businessmodellen en partnerships. Zoals eerder beschreven, zag ik een mooie koppeling met de vijf BEGIN-stappen, waar nieuwe business modellen als de circulaire economie en inclusief ondernemen, partnerships en het nemen van verantwoordelijkheid mooi in passen.

Header iphone nep 170708

De BEGIN-Masterclass geeft je kennis en een handvat in één.

In de BEGIN-Masterclass geef ik je in een dag kennis en tools mee om duurzaamheid naar je eigen onderneming of business te vertalen. Van het ontwikkelen van je eigen visie op duurzaamheid naar het helder maken van concrete actiestappen.

Wat ik zie werken, zijn meetings als de MVO Managers Co-working space waar MVO-managers en andere duurzaamheidsexperts maandelijks samen komen om van elkaar te leren. En meetings waar we actief met elkaar meedenken over duurzaamheidsvraagstukken. Oplossingsgericht, gedreven vanuit intrinsieke motivatie en actief bijdragend vanuit je eigen kennis en ervaring. Dit breng ik ook graag in 1-1 gesprekken, workshops en trainingen als de BEGIN-Masterclass.

foto-cover-eindversie-boek-begin-met-duurzaamheid
Heb je zelf behoefte om in een dag je kennis over duurzaamheid te vergroten, met je collega’s het thema duurzaamheid te ontdekken en/of enthousiasme, betrokkenheid en motivatie hiervoor te vergroten?

Ik denk graag met je mee over passende mogelijkheden. En ontdek graag met jou of mijn boek, lezing, workshop of BEGIN-Masterclass hiervoor van waarde kan zijn. Contact opnemen kan via: mailadres ilona@con3bute.nl en/of telefoonnummer 06-26724330.

Boyan Slat als inspirerend voorbeeld

screen van homepage ocean cleanupWat een inspirerend voorbeeld vind ik Boyan Slat. Zaterdag 8 september was de launch van de ‘SYSTEM 001’ voor het schoonmaken van de ‘Great Pacific Garbage Patch’, vijf jaar en vijf maanden na de oprichting van The Ocean Cleanup.

Wat ik inspirerend vind, is zijn sterke bewustwording van het feit dat er zo’n grote hoeveelheid plastic in de oceanen drijft, en dat dat daar niet hoort. Het blijven zoeken naar mogelijkheden om hier iets aan te doen, het doorzetten en het blijven zetten van nieuwe actiestappen.

Ongelofelijk trots ben ik op mensen als Boyan die staan voor wat ze belangrijk vinden, hierin blijven geloven, ondanks belemmeringen, en het ‘gewoon’ doen!

Ik zie hem als inspirerend voorbeeld van BEGINnen met duurzaamheid. Waarbij het bij ‘Bewustwording’ gaat om het vinden van je persoonlijke visie op duurzaamheid en ‘Waarom’ je hier jouw tijd en aandacht aan zou willen geven. ‘Erkennen van belemmerende systemen’ gaat om een methode om met belemmeringen om te gaan. Door deze te erkennen en te accepteren, kan je er van een afstand naar kijken, zien wat je hier tegenover kunt zetten en kiezen wat je leidend wilt laten zijn. ‘Gelijkwaardigheid’ gaat om de rol die iedereen als individu en organisatie kan nemen, vanuit leiderschap, gedeelde verantwoordelijkheid en de unieke waarde die alles en iedereen heeft. ‘In verbinding’ gaat om verbinding houden met wat je belangrijk vindt en waar je in gelooft. En voor verbindingen met anderen. Het gaat hierbij om samenwerking en om kiezen waar je voor wilt staan. De vijfde BEGIN-stap ‘Nemen van verantwoordelijkheid’ gaat om het doen. Het kiezen van jouw bijdrage en het blijven nemen van concrete actiestappen.
Afbeelding van persoonlijke visie naar wat je wilt bijdragen en concrete acties

Met als persoonlijke visie dat (plastic) afval opgeruimd moet worden. Uit de oceanen en ook op straat en in de natuur boven water. Omdat Boyan dit belangrijk vindt en gelooft dat dit mogelijk is.

Met het blijven zoeken naar oplossingen, ondanks alle ‘It’s not possible, because..’ die verschillende wetenschappers noemden. En te kiezen voor het blijven zien van mogelijkheden om het afval in de oceanen op te ruimen. Met inzet van leiderschap, creativiteit en samenwerking. En de onderliggende kracht van een bewuste persoonlijke ‘Waarom’.

Met het ervaren van gedeelde verantwoordelijkheid en het kiezen voor leiderschap om hier met je kwaliteiten, kennis en mogelijkheden invulling aan te geven.

Met samen werken met anderen. Door mensen via (sociale) media te bereiken over de plastic soep in de oceanen en het willen oplossen hiervan. En door verbindingen te maken met mensen en organisaties die hier vanuit hun kwaliteiten, kennis, ervaring en mogelijkheden aan mee willen werken. Zowel direct als indirect via sponsoring, zoals Brabantia bijvoorbeeld doet. Om zo in samenwerking met anderen te staan voor het vinden van een oplossing om het plastic afval in de oceanen op te ruimen.

En vervolgens acties te blijven nemen. Ongelofelijk knap vind ik het om te blijven doorzetten en nieuwe stappen te blijven zetten. Met sinds zaterdag 8 september de launch van de ‘SYSTEM 001’ vanuit San Francisco wat mooi beschreven is in dit artikel op www.nos.nl, waarmee nu daadwerkelijk een BEGIN is gemaakt met het opruimen van het plastic uit de Stille Oceaan.

Ik wens Boyan Slat en het team van de Ocean Cleanup heel veel succes! Met alle ontwikkelingsstappen naar het opruimen van al het plastic afval in de oceanen, super dat hier nu concreet actie op wordt genomen.

Zo geloof ik dat we allemaal interessegebieden hebben waar we ons door kunnen laten raken en inspireren om hier acties op te nemen. Waarbij je kunt doen wat bij jou en/of jouw organisatie past. Inspiratie geef ik je graag met mijn boek, lezingen en BEGIN met duurzaamheid workshops, trainingen en BEGIN-masterclasses. Voor meer informatie kan je contact opnemen via ilona@con3bute.nl of via telefoonnummer 06-26724330.

Weer BEGINnen

IMG-20180804-WA0301 (002) foto voor blog - vakantiefoto zeilboot

Kijk je ook terug op een leuke en fijne vakantie? 

Voor mij is vakantie het doen van dat wat je ontspanning geeft en waar je positieve energie van krijgt. Voor mij is dat zeilen op een platbodem met mijn gezin. In Friesland of de Waddeneilanden. Met de rust van de natuur en de gezelligheid die je op kan zoeken met andere zeilliefhebbers.

Ook is het voor mij een tijd met aandacht voor mijn kinderen. Om met ze te zijn en hen, en onszelf als ouders, vakantie te geven.

Welke plek heeft duurzaamheid hierin?

Duurzaamheid omvat voor mij verschillende invalshoeken en perspectieven. Naast respectvol omgaan met mensen, dieren en natuur, gaat het voor mij ook om duurzaam omgaan met jezelf. En daar zie ik rustperiodes als een belangrijk onderdeel van.

Om zo weer van een afstand te kunnen kijken of je de koers vaart die je voor ogen had en hebt. Je nieuwe richting te kiezen, plannen te maken en stappen te zetten die invulling geven aan dat wat je belangrijk vindt. Voor jezelf, anderen en de aarde.

Voor mij was dat deze zomer tijd een leuke en fijne vakantie met mijn gezin, het 10 jarig huwelijk vieren van mij en Rutger, samen en met vrienden, en tijd en aandacht geven aan mijn familie. Gelijktijdig blijf ik zo veel mogelijk kiezen voor duurzame alternatieven. Op onze vakantieplekken was dit niet altijd beschikbaar. Minder ook dan ik had verwacht, aangezien ik in Amsterdam met mijn groene hart verwend ben met verschillende supermarkten van Ekoplaza en Marqt in de buurt van ons huis.

100% duurzaam handelen zie ik in kiezen voor de best mogelijke natuurlijke producten en oplossingen die op dat moment beschikbaar zijn. 

We komen veelvuldig in situaties waarbij natuurlijke en duurzame alternatieven niet binnen handbereik zijn. Dat zie ik als ‘Erkennen van belemmerende systemen’, de tweede BEGIN-stap. Waarbij we kunnen kiezen voor de best mogelijke natuurlijke producten en oplossingen die op dat moment beschikbaar zijn. Dit zie ik als 100% duurzaam handelen. En zo heb ik ook tijdens mijn vakantie invulling gegeven aan duurzaamheid, op de beste manier die ik zag.

Duurzaam omgaan met jezelf, anderen en de aarde gaat in mijn visie steeds opnieuw om het vinden van balans. In zorgen voor jezelf; voor je gezondheid, rust, geluk en voldoening doordat je tijd en aandacht geeft aan dat wat je belangrijk vindt. En in zorgen voor anderen en de aarde, door de acties die je neemt. Bijvoorbeeld door de producten die je koopt, met directe en indirecte impact op de wereldwijde ketens met mensen, dieren en natuur die hier betrekking op hebben. En de keuzes die je maakt voor het inzetten van je kwaliteiten, kennis en ervaring in de 365 dagen die we ieder jaar hebben. Waarbij ik ‘Welzijn voor alles dat leeft’ als mooi hoger doel zie.

Weer BEGINnen

Respecteren van fases, zie ik ook als een belangrijk element van duurzaam omgaan met jezelf, anderen en de aarde. Waarbij het na de vakantietijd voor mij weer meer mogelijk is om actief blogs te schrijven en verder te werken aan andere mooie projecten. Veel zin om:

  • Bedrijfsportretten aan de hand van mijn vijf BEGIN-stappen te maken, met het uitwerken van mijn interview met Brabantia als eerste stap. Als inspiratie voor het ‘hoe’ van duurzaam ondernemen.
  • Masterclasses ‘duurzaam ondernemen’ verder voor te bereiden voor de Rabobank Ondernemers Academie, in samenwerking met Dr. ir. André Nijhof, Professor Sustainable Business and Stewardship van de Nyenrode Business University en Charlotte Extercatte, oprichter en bedenker van het concept AmbassadorWise.
  • Het Agri-Food hoofdstuk van de komende ‘Changing the game’ publicatie van NewForesight en Nyenrode verder vorm te geven in samenwerking met het team wat hieraan werkt.

Wat zie je als jouw volgende BEGIN-stap? Wat spreekt je aan? Wat past bij jouw interesses en mogelijkheden?

Voor inspiratie over BEGINnen met duurzaamheid, bied ik graag mijn boek, lezingen, workshops & trainingen. Voor een beeld hiervan, zie de video op deze website. Voor vragen kan je contact opnemen via telefoonnummer 06-26724330 en ilona@con3bute.nl.

Binnenkort op TGTHR. Samen duurzaam ondernemen

Een paar maanden geleden werd ik getriggerd door een nieuwsbrief van TGTHR. Samen duurzaam ondernemen met als titel ‘Lever je bijdrage!’. Omdat dit past bij de missie van mijn bedrijf con3bute, towards a sustainable planet, werd ik hier erg enthousiast van. logo_con3bute_2014_DEF nieuw

Een gedeelde missie

TGTHR. Samen duurzaam ondernemen wil ondernemers en professionals helpen om duurzaam te ondernemen. Dit doen zij door het bieden van een platform voor artikelen, columns en bijeenkomsten over duurzaam ondernemen. Een voorbeeld hiervan zijn de duurzaamheids masterclasses die op 15 mei 2018 zijn gegeven. Met Prof. Dr. Jan Jonker over duurzaamheid, circulariteit en inclusiviteit. En met Rob van Tilburg van Sustainalize over de manier waarop duurzaamheid / MVO het vak van de Kwaliteitsmanager kan verrijken.

Net als TGTHR. Samen duurzaam ondernemen, geloof ik in het samen werken aan een duurzame wereld. Door elkaar bewust te maken van de waarde van dit onderwerp, elkaar te inspireren om hier aandacht en invulling aan te geven, door co-creatie en door het nemen van acties. Om zo met elkaar een duurzame wereld te realiseren.  

Bedrijfsportretten aan de hand van de vijf BEGIN-stappen

In gesprek met Bob Boerdam, één van de medeoprichters van TGTHR. Samen duurzaam ondernemen, kwamen we op het bieden van een handvat en inspiratie voor het geven van concrete invulling aan duurzaamheid vanuit je organisatie aan de hand van de vijf BEGIN-stappen. Gebaseerd op de huidige situatie waarbij ondernemers en professionals zich steeds bewuster worden van duurzaamheid en nieuwe business modellen zoals de circulaire economie en inclusief ondernemen, maar vaak nog niet goed weten hoe ze dat moeten doen.

In een maandelijkse blog-serie op TGTHR. Samen duurzaam ondernemen, waar ik binnenkort mee start, zal ik aan de hand van de vijf BEGIN-stappen duurzame bedrijfsvoorbeelden beschrijven. Als inspiratie voor organisaties om te ontdekken hoe je duurzaamheid kunt vertalen en toepassen in jouw markt en bedrijfsvoering. Deze bedrijfsportretten zijn bedoeld als richtinggever om nieuwe mogelijkheden te ontdekken en om vanuit leiderschap actief bij te dragen aan een duurzame wereld.

Om een beeld te geven van de duurzame bedrijfsvoorbeelden aan de hand van de vijf BEGIN-stappen, interview ik als eerste TGTHR. Samen duurzaam ondernemen. Hierover binnenkort meer!

Persoonlijke ‘BEGIN met duurzaamheid’ inspiratie

Naast bedrijfsvoorbeelden, zal ik binnenkort ook inspirerende BEGIN met duurzaamheid voorbeelden van professionals beschrijven. Als inspiratie om zo te zien hoe je vanuit verschillende rollen en vakgebieden kunt bijdragen, je kwaliteiten, kennis en ervaring kunt benutten en wat je zoal kunt doen. Zowel vanuit je zakelijke rol, als persoonlijk. Inspiratie hiervoor van mijn kant, is onder andere te vinden op mijn Instagram account: beginmetduurzaamheid.

Voor informatie over BEGIN met duurzaamheid workshops en lezingen kan je contact opnemen met mijzelf op 06-26724330 of met de Speakers Academy.

Hoe je ontwikkeling op verschillende manieren kunt zien

Geïnspireerd door Elja Daae om vaker te bloggen, merk ik dat ik hier invulling aan wil geven. Wat ik vandaag graag wil benoemen is dat ontwikkeling zo verschillend gezien en vertaald wordt. Dan bedoel ik ontwikkeling in groei en vooruitgang

Zo vertelde een Chinese MBA student aan mij hoe verrast ze was in Nederland / Europa. Ze had verwacht dat wij hier verder ‘ontwikkeld’ waren. In haar vertaling ging het om technologische ontwikkeling. Chinese grote steden herkent ze zelf niet terug als ze er twee jaar later weer naartoe gaat. Zo snel is de verandering en ontwikkeling. En op het gebied van automatisering zijn de toepassingen indrukwekkend te noemen. Een andere Chinese student liet mij een aantal voorbeelden zien. Van de order picking robots in het warehouse van Amazon en van automatic ports in China waarbij alle containers door computers worden verwerkt. Hij noemde zelfs dat er bij de haven uit zijn voorbeeld slechts 1 persoon werkte..

De Chinese MBA studente vertelde dat ze inzag dat ze hier in Europa een ander soort ontwikkeling zag. Eén van bewustzijn en een nieuwe manier van werken met aandacht voor de impact op onze leefomgeving.

Zo zijn er dus verschillende perspectieven als het gaat om groei en ontwikkeling.

Vragen die ik wil meegeven, zijn:

  • Wat zie jij als ontwikkeling? Voor jezelf? En voor je organisatie?
  • Welke graadmeters of voorwaarden koppel jij hieraan?
  • Waaraan meet jij succes en vooruitgang? Voor jezelf? En voor je organisatie?

In mijn voormalige werk ging mijn beoordeling voornamelijk over het halen van omzet-, winst en marktaandeel targets. En over het kunnen opgeven en halen van de juiste forecastcijfers, omdat dat betrouwbaarheid weergaf in de zin van ‘in control’ zijn over je betreffende business. De vertaling van ontwikkeling zat in groeicijfers. Dit ben ik toen over gaan nemen. Waar ik nu liever voor een bredere vertaling voor ontwikkeling kies.

Inspirerend vind ik het om te zien hoe het bij mijn kinderen op de vrije school gaat. Waar Cito-toetsen vooral in het begin nog aan de zijlijn staan en het meer om persoonsvorming (worden wie je bent) en talentontwikkeling gaat.

Mijn blog gisteren ging over het bewust integreren van rust en reflectie momenten, ook in drukke werkweken. Om zo te kunnen nagaan of dat wat je doet invulling geeft aan dat wat je belangrijk vindt. En om ruimte te creëren om nieuwe inzichten op te doen en nieuwe mogelijkheden te zien. Voor mij is dat ook onderdeel van ontwikkeling.

De vijf BEGIN-stappen bieden een handvat hoe je ontwikkeling kunt zien en toepassen, met:

      • Bewust150429 Sheet Begin Spiraal zijn en blijven van wat je belangrijk vindt, je kernwaarden en wat ik vertaal in jouw eigen visie op duurzaamheid en het verder blijven ontwikkelen hiervan.
      • Erkennen van belemmerende systemen / Transform barriers waarbij het gaat om hoe je omgaat met belemmerende systemen die je dagelijks tegenkomt. En wat je leidend laat zijn.
      • Gelijkwaardigheid, wat op individueel niveau gaat om leiderschap van jezelf en anderen, en het kennen en benutten van jouw unieke waarde: je kennis, ervaring en kwaliteiten die je kunt inzetten. Op welke manier je die inzet en welke ontwikkeling je daarin hebt.
      • In verbinding zijn. Dit gaat op persoonlijk niveau om de mate waarin je in verbinding bent met je kernwaarden, en om het maken van verbindingen met anderen, organisaties, je werk, producten, merken, initiatieven, etc. die hiermee in lijn zijn en/of versterkend zijn.
      • Nemen van verantwoordelijkheid gaat om het nemen van concrete actie(s), om het actief kiezen voor leiderschap, en om positief bijdragen aan de wereld. Op de manier die past bij jouw visie hierop. Het geven van een eigen invulling hieraan, vind ik belangrijk. Omdat dat motiveert, inspireert en uiting geeft aan jouw vertaling van ‘ontwikkeling’.

foto-cover-eindversie-boek-begin-met-duurzaamheidDe kern van het beeld hierboven van de vijf BEGIN-stappen is dat het voortdurend doorontwikkeld. Zich verdiept en bij iedere ‘Bewustwording’ steeds weer opnieuw BEGINt. Ik inspireer je graag om het onderwerp duurzaamheid te ontdekken en een beeld te vormen hoe een duurzame wereld er voor jou uitziet, waar we met elkaar naartoe kunnen ontwikkelen. Wat jij als positief en duurzaam ziet. Voor nu en later voor onze kinderen.

In mijn boek ‘BEGIN met duurzaamheid’ beschrijf ik verschillende voorbeelden en perspectieven hoe je een duurzame wereld kunt zien, en hoe je hier aan bij kunt dragen. Het is als werkboek vormgegeven zodat je jouw visie op duurzaamheid kunt ontdekken en op een voor jou motiverende manier jouw bijdrage kunt vinden. Ik wens je hierin veel inspiratie toe!

Op de ‘boek’ pagina van deze website, kan je recensies lezen en de eerste twee hoofdstukken gratis downloaden.

Kiezen voor rust en reflectietijd, ook in je drukke werkweken

Het is bijna vakantietijd! Misschien herken je dat je hierin ruimte neemt voor rust en reflectie waar je in je dagelijkse werk weinig aan toekomt. Hierbij gaat het om het nemen van rust en reflectie om bij jezelf na te gaan of dat wat je doet aansluit bij datgene wat je belangrijk vindt.

Eén van de belangrijkste belemmerende systemen

Toen ik mijn boek schreef, zag ik in dat het niet nemen van rust en reflectie tijdens mijn werkweken voor mij één van de belangrijkste belemmerende systemen voor duurzaamheid was geweest gedurende mijn drukke banen als Trade Marketeer en Brand Manager voor Reckitt Benckiser (bekend van merken als Dettol, Vanish en Strepsils). Werk waarin het voor mij normaal was om zo’n 70-80 mails per dag te versturen en zo allerlei projecten te managen. En waarin mijn focus lag op brand reviews, forecastcijfers en het halen daarvan.

Letter-E-op-Wit-160x235
Het wel nemen van tijd voor rust en reflectie, kreeg ik op de eerste plaats na de geboorte van mijn oudste dochter Jules, nu 8,5 jaar geleden. En nadat ik gestopt was bij Reckitt Benckiser en met duurzaamheid BEGON. Het hebben van tijd is eerst onwennig. Vanuit drukte en hectiek naar rust en ruimte is in het begin gek. Nu weet ik dat het noodzakelijk is voor mij om tot mezelf te komen, ervaringen te laten inzinken en nieuwe energie, ideeën en inzichten op te doen.

Een eerste vraag die je jezelf kunt stellen als je jezelf herkent in druk zijn op je werk, is:

  • Waar gaat je tijd, energie en aandacht naartoe?

Hoe je rust en ruimte creëert

De BEGIN-stap ‘Erkennen van belemmerende systemen’ biedt een methode aan om met belemmeringen om te gaan. Het staat voor:

  1. Erkennen en accepteren van belemmerende systemen
  2. Zien wat je hier tegenover kunt zetten
  3. Kiezen wat je leidend wilt laten zijn.

Voor mij bleek mijn tijd, energie en aandacht in mijn vorige werk met name naar het halen van forecast cijfers te gaan. Ik liet het onderwerp duurzaamheid in deze tijd op afstand staan voor een later moment. Het wel nemen van rust en reflectietijd om over een duurzame wereld na te denken, – wat ik hier tegenover heb gezet -, creëerde een opening om hiermee te beginnen. Dit maakte dat ik mij bewust werd van dit onderwerp, wat het inhoudt en wat ik hierin zou willen en kunnen doen. Vervolgens heb ik gekozen om duurzaamheid mijn volledige aandacht te geven en heb ik in 2011 mijn bedrijf con3bute, towards a sustainable planet, opgericht en het bijdragen aan een duurzame wereld leidend laten zijn.

Rust en ruimte creëren voor reflectie kan in alle werksituaties.

Laatst sprak ik een directrice die aangaf in haar organisatie weinig ruimte te hebben voor rust en reflectietijd bij het managen van een grote groep mensen en het betrokken zijn bij de diverse projecten. En dat ze het miste om vanaf een afstand naar de organisatie te kijken omdat je zo meer zicht hebt op strategische kansen en verbeterpunten, wat je vanaf een interim rol makkelijker ziet dan als je in een organisatie zit. Ik geloof dat je in alle werksituaties, ook in je organisatie, rust en reflectietijd kunt creëren en van een afstand naar jezelf, je organisatie en de wereld kunt kijken. Het gaat om het bewust willen kiezen hiervoor. Het ‘Hoe’, is een mechanic die je kan oplossen. Op een manier die in jouw (werk)situatie past.

Verschillende manieren

Er zijn allerlei verschillende manieren waarop je vanuit leiderschap kunt kiezen om rust en reflectietijd te integreren in je werk. Van een uur per week of dag tot het nemen van een retraite of sabbatical. Het belangrijkste hierbij is om een vorm te vinden die bij je past. Op die manier kan je ontdekken of wat je doet aansluit bij je kernwaarden of dat er onderwerpen zijn die je meer aandacht zou willen geven.

Met een BEGIN met duurzaamheid lezing en/of workshop inspireer ik graag om duurzaamheid een plek te geven en hier stap voor stap tijd, aandacht en invulling aan te geven. Op een manier die jou enthousiast en gemotiveerd maakt. Zodat je dit zelf wilt en hier positieve mogelijkheden voor blijft zien. Het creëren van rust en reflectietijd zie ik als een waardevolle eerste stap.

Meer informatie over mijn werk vind je hier op deze website en op mijn profiel van de Speakers Academy. Telefonisch contact met mij kan op telefoonnummer 06-26724330.

Nieuwe business modellen, inclusief ondernemen en partnerships

Op de auteursdag van Haystack van vorige week vrijdag presenteerden alle auteurs hun boek en spraken we over het thema ‘blogs’. Geïnspireerd door Elja Daae, auteur van het boek ‘Bloggen als een pro’, pak ik dit graag weer op en BEGIN ik hierbij met mijn eerste blog van 2018. foto gemaakt op auteursdag Haystack 2018

Na de introductie van mijn boek ‘BEGIN met duurzaamheid’ in juni vorig jaar heb ik in september 2017 de gelegenheid gekregen om het afgelopen studiejaar colleges te geven voor de internationale MBA van de Haagse Hogeschool. Een interessante collegeserie met mooie duurzaamheidsthema’s over mogen nemen van Nika Salvetti, die haar werk vervolgde in Vietnam. Veel van geleerd. En hierin ook mijn vijf BEGIN-stappen kunnen toepassen en verder kunnen ontwikkelen. Hoe dit er uit ziet, deel ik graag in dit blog-artikel.

Bewustwording van je eigen visie op duurzaamheid

Bewust worden waar duurzaamheid om gaat is net als in mijn boek de basis geweest van mijn colleges. Om steeds bij ieder thema te onderzoeken wat dit inhoudt, hoe je het in organisaties kunt toepassen en hoe je hier eigen visies over kunt blijven ontwikkelen. Zo ook met de Sustainable Development Goals, de SDG’s, waar ik eerder op LinkedIn dit artikel over heb geschreven. Waarbij ik mij bijvoorbeeld bij SDG 2 ‘No hunger’ graag richt op het bijdragen aan  ‘access to healthy nutritious food’ voor iedereen die op deze aarde leeft. Wat voor mij staat voor biologisch geproduceerde groenten en fruit (zonder kunstmest, chemische bestrijdingsmiddelen en GMO), verbouwd in een gezonde voedingsbodem met rijkheid aan voedingswaarden, waar ik de productiemethode van Demeter als voorbeeld van zie. Hiervoor denk en schrijf ik graag mee aan het hoofdstuk over Agro & Food in een publicatie over ‘Sustainable market Transformation’ van NewForesight Consultancy and Nyenrode Business University, die hier een boek over gaan uitgeven. Meer informatie hierover vind je hier.

De vijf START-stappen

Omdat de colleges voor de internationale MBA van de Haagse Hogeschool waren, heb ik de Engelse variant van de vijf BEGIN-stappen toegepast: de vijf START-stappen, die allemaal een actieve stap verwoorden die je steeds opnieuw kunt inzetten: Stay aware, Transform barriers, Act from equality, Realize connection, en Take responsibility. De betekenis en inhoud is hetzelfde als de vijf BEGIN-stappen, de bewoording net anders wat mij nieuwe ideeën gaf die ik hieronder graag toelicht.

START college beeld met benamingen

Stay aware 

Wat voor mij steeds duidelijker werd, is het bewustwordingsproces. Hoe belangrijk het is om bewust te blijven. Steeds te blijven ontdekken waar duurzaamheid over gaat en wat het voor jou en jouw organisatie relevant maakt. Daar nieuwe stappen in te blijven zetten en hier ook concrete acties en ervaringen aan te koppelen, zodat motivatie en het zien van mogelijkheden voor het toepassen van duurzaamheid, groter wordt.

Tijdens mijn colleges merkte ik dat het positief werkte om het college over de circulaire economie in Circl van ABN Amro te geven, en daar te laten beleven wat het inhoudt en hoe je hier als bedrijf stappen in kunt zetten. Dit ‘klikte’ in bij de internationale studenten aan wie ik colleges gaf. Waardevol vind ik hoe juist een professionele organisatie als ABN AMRO die herkenbaar is voor MBA studenten, laat zien dat zij ervoor gekozen hebben om een inspirerende duurzame plek te bouwen als Circl, en hierin te investeren. (Het deelnemen aan een rondleiding in Circl kan ik iedereen van harte aanbevelen). Daarna was de motivatie toegenomen en werd iedereen nieuwsgieriger hoe je duurzaamheid nog meer kon toepassen als bedrijf. Een collegesessie bij Fairphone was een mooie volgende stap in dit bewustwordings- en motivatieproces. Onder leiding van Miquel Ballaster, Resource Efficiency Manager en één van de co-founders van Fairphone, kregen de studenten kennis van de circulaire business processen van deze ‘modular phone that’s built to last’, en kregen zij actuele business vraagstukken voorgelegd waar zij in groepen aan konden werken. Het bleek een waardevolle combinatie van business en duurzaamheid die aansprak en positieve ervaringen bracht.

“I really like this way of learning. This way was really special because it let us combine different subjects together and let us apply what we learned to solve real company questions. In addition, our communication and cooperation improved. Actually, in my opinion, an MBA program should be like this. This kind of class is what I expected before I came to the Netherlands”. 

“I have always been thinking about the possible ways to connect a sustainability approach to the new business world. Getting to know Fairphone was an answer to my question”.

“Thanks for arranging the visit at Fairphone, and for promoting and showing that a sustainable business model is possible”.

Transform barriers

Nieuwe business modellen zie ik als een sleutel naar duurzame oplossingen die mooi past in de tweede BEGIN- / START-stap ‘Transform barriers’. Fairphone is één van de organisaties die laat zien hoe je nieuwe business modellen kunt inzetten om de issues waar we wereldwijd mee te maken hebben om te vormen naar positieve ontwikkelingen richting een duurzame wereld. Bijvoorbeeld door onze grondstoffen her te gebruiken en betere werkomstandigheden te creëren in de ketens achter de producten die we gebruiken. Fairphone doet dit aan de hand van 4 doelen:

  • Duurzaam ontwerp
  • Eerlijke materialen
  • Goede werkomstandigheden
  • Hergebruik en recycling

De Electronic waste (E-waste) monitor laat zien waarom dit belangrijk is. Zij beschrijven in hun ‘The Global E-waste monitor 2017’ dat het in 2016 wereldwijd ging om ‘44,7 million metric tonnes of e-waste, an equivalent of almost 4500 Eiffel Towers. Waarbij het rapport de volgende schadelijke effecten aangeeft:

‘E-waste, when treated inadequately, poses serious health issues since it contains hazardous components, including contaminating air, water and soil, and putting people’s health at risk’.

Volgens www.statista.com hebben we wereldwijd in 2018 4,57 milliard mobiele telefoons gebruikers. Waarvan een deel meerdere mobiele telefoons in huis heeft en om de 2 jaar een nieuwe aanschaft.. Fairphone biedt daarom de ‘modular phone that’s built to last’, waar ik met veel plezier gebruik van maak.

Act from equality

In de basis gaat de derde BEGIN-stap Gelijkwaardigheid / ‘Act from equality’ om het toekennen van gelijke (unieke) waarde aan jezelf ten opzichte van anderen, en aan anderen ten opzichte van jezelf. Dit maakt dat alles en iedereen een unieke waarde die je kunt inzetten. Op organisatieniveau kan je hierbij denken aan inclusief ondernemen, waarbij je ook verder in de keten rekening houdt met de gezondheid en werkomstandigheden van de mensen die aan jouw product meewerken. En als bedrijf ‘low income communities’ betrekt in je waardeketen.

Fairphone doet dit bijvoorbeeld door materialen in te kopen uit mijnen die kwetsbare groepen empoweren en projecten uit te voeren om arbeidsomstandigheden in de hele keten te verbeteren. Meer informatie hierover is te lezen op www.fairphone.com.

Een mooi voorbeeld van inclusief ondernemen in Nederland zie ik in Asito die er in de schoonmaakbranche voor kiest om de meest kwetsbare groep mensen op de arbeidsmarkt een plek te bieden.

Realize connection

Het maken van verbindingen vanuit jouw unieke waarde als professional en als organisatie, is de volgende BEGIN-/START-stap. Dit gaat om samenwerking en partnerships.

Gelijkwaardigheid en samenwerking zie ik als belangrijke factoren om met elkaar een duurzame wereld te creëren. Dit kan je doen door actief verbinding te maken. Op de eerste plaats met je kernwaarden, ‘purpose’ en visie op duurzaamheid. Steeds opnieuw. En vanuit daar met mensen, initiatieven en organisaties die hier invulling aan geven en dit kunnen versterken.

Het gaat om het maken van verbindingen die bijdragen aan het realiseren van een duurzame wereld. Voor de Part Time MBA groep 2016-2018 waarvan ik het 2e jaar mocht geven, was het vak ‘Integration’ een onderdeel van het duurzaamheidsvak ‘Global Business Environment’ dat ik gaf. Waarbij deze studentengroep gedurende 7 collegesessies aan een business case heeft gewerkt. De verbinding die ik hierin zag is het kunnen koppelen van dit project aan een duurzame organisatie. Moyee Coffee stond hiervoor open, waardoor we aan het mooie project ‘Fair chain farming’ konden meewerken met onderwerpen als block-chain en het creëren van mogelijkheden voor mensen in ontwikkelingslanden.

Een rijke ervaring vond ik het. Blij met het kunnen bieden van denkkracht aan een duurzame organisatie, en het bieden van een interessante duurzame business case aan deze MBA studenten.

‘I would like to thank Ilona for her persevering and insightful guidance during this module. Through this MBA building block a better understanding around social entrepreneurship with strong experience and industry applicability, allowed to gain insights on how to make impact in a realistic and proven way. Inviting people from the industry to share their experience was a big advantage in linking theory with practice. Additionally this helped in obtaining a thorough understanding of CSR practices and instruments available for supporting the overall business strategy and its importance in aligning with it. It has been one of the best, pragmatic and interesting courses of this MBA.’

Take responsibility

Het nemen van verantwoordelijkheid gaat om de ‘What’ van het ‘Why‘, ‘How‘ en ‘What’ model van managementgoeroe Simon Sinek: Wat je vanuit jezelf en/of als organisatie kunt doen om bij te dragen aan een duurzame wereld. Zoals:

  • Het kiezen voor en werken aan duurzame business cases voor studieprojecten vanuit hogescholen en universiteiten, met onderzoek, conclusies en aanbevelingen vanuit externe denkkracht en expertises.
  • Het bieden van duurzame alternatieven voor consumenten en bedrijven, zoals Fairphone doet. Waarbij zij voor bedrijven een Product-as-a-Service model hebben ontwikkeld, waar deze white paper meer informatie over geeft.
  • Het kiezen voor leiderschap en het actief integreren van duurzaamheid in de persoonlijke en zakelijke keuzes die je maakt.

Om een handvat en inspiratie te geven over hoe je als bedrijf invulling kunt geven aan visies op duurzaamheid, nieuwe business modellen, gelijkwaardigheid, verbindingen met andere mensen, initiatieven en organisaties, en het nemen van verantwoordelijkheid, BEGIN ik binnenkort met een maandelijkse blog-serie op TGTHR. Samen duurzaam ondernemen. Waarin ik bedrijfsportretten zal beschrijven van inspirerende vertalingen van duurzaamheid, aan de hand van de vijf BEGIN-stappen.

Voor meer informatie over mijn boek, zie: www.managementboek.nl. En voor meer informatie over lezingen en workshops, kan je contact opnemen met mij op telefoonnummer 06-26724330 en/of met de Speakers Academy. Graag tot binnenkort!